Fatura arttığında ilk akla gelen zam olur, ama her artışın sebebi tarife değildir. Kullanımınız değişmediği halde faturada belirgin bir yükselme varsa, aşağıdaki sebepleri sırayla kontrol etmek mantıklıdır.
1. Elektrik Kaçağı
Kaçak, sayacın arkasında olduğu için tükettiğiniz enerjiye yazılır. Sürekli akan küçük bir kaçak bile ay sonunda gözle görülür bir tutar oluşturur.
Nasıl kontrol edilir: Evdeki tüm cihazları kapatın, fişleri çekin (buzdolabı dâhil, kısa süreliğine). Sayaç hâlâ dönüyorsa kaçak var demektir. Bu basit test çoğu zaman net sonuç verir.
2. Arızalı Cihazlar
Termostatı bozulmuş bir buzdolabı hiç durmadan çalışır. Kapak contası yıpranmışsa soğutucu sürekli devrede kalır. Şofben ve termosifonlarda rezistans kireçlendiğinde ısıtma süresi uzar, tüketim artar.
Belirti: Cihazın normalden uzun süre çalışması, aşırı ısınması ya da sesinin değişmesi.
3. Elektrikli Isıtma ve Soğutma
Şanlıurfa'da yaz aylarında klima, faturanın en büyük kalemidir. Klimanın filtresi kirliyse, dış ünitenin önü kapalıysa ya da oda yalıtımı zayıfsa cihaz hedef sıcaklığa ulaşmak için sürekli çalışır. Filtre temizliği tek başına ciddi fark yaratır.
4. Bekleme Modundaki Cihazlar
Televizyon, modem, şarj adaptörleri, mikrodalga ekranı… Tek tek küçük görünür, toplamda sürekli bir yük oluşturur. Kullanılmayan cihazları tamamen kapatmak ölçülebilir bir fark yaratır.
5. Aydınlatma
Hâlâ akkor veya halojen ampul kullanılıyorsa, aynı ışık için LED'in yaklaşık beş katı elektrik harcanıyor demektir. Özellikle uzun süre açık kalan koridor, dış cephe ve dükkân aydınlatmasında dönüşüm kendini hızla amorti eder.
6. Sayaç Okuma ve Tahakkuk
Bazen fatura yüksekliğinin sebebi tüketim değil, önceki dönemin eksik okunup bu döneme eklenmesidir. Fatura üzerindeki ilk ve son endeks değerlerini sayaçtaki değerle karşılaştırmak bunu ortaya çıkarır.
7. Ortak Kullanım ve Komşu Hattı
Eski binalarda, özellikle sonradan bölünmüş yapılarda, bir dairenin hattının başka bir noktayı beslediği durumlarla karşılaşıyoruz. Bodrum aydınlatması, bahçe motoru ya da ortak alan bir daireye bağlanmış olabilir. Sayaç kontrolüyle anlaşılır.
Sırasıyla Ne Yapmalı
- Her şeyi kapatıp sayacın dönüp dönmediğine bakın (kaçak testi).
- Faturadaki endeksle sayaçtaki endeksi karşılaştırın.
- Buzdolabı ve klimanın çalışma sürelerini gözlemleyin.
- Ampulleri kontrol edin.
- Bunlarla sonuca varamazsanız kaçak ölçümü yaptırın.
Gerçekçi Beklenti
Tasarruf önerilerinin çoğu küçük kazanımlar sağlar. Ama faturada ani ve büyük bir artış varsa sebebi genelde alışkanlık değil, somut bir arıza ya da kaçaktır. Önce onu aramak, ampul değiştirmekten daha hızlı sonuç verir.
