Prize dokunduğunuzda ılık ya da sıcak hissediyorsanız, bu normal değildir. Sağlıklı bir priz, üzerinde yüksek güçlü bir cihaz çalışsa bile belirgin şekilde ısınmaz. Isınma, elektriğin geçerken zorlandığı bir nokta olduğunu gösterir ve bu nokta zamanla kötüleşir.
Isınmanın Sebepleri
Gevşek bağlantı
En sık sebep budur. Prizin arkasındaki vidalı bağlantı zamanla gevşer. Gevşek temas noktasında direnç oluşur, direnç ısı üretir, ısı plastiği yumuşatır ve bağlantı daha da gevşer. Bu kendini besleyen bir döngüdür ve sonu kömürleşme ya da tutuşmadır.
Hattın taşıyamayacağı yük
2,5 mm² kablo ile beslenen bir prizden 3000 watt'lık bir ısıtıcı çekmek, hattı sınırında çalıştırmak demektir. Uzun süreli kullanımda ısınma kaçınılmazdır.
Kalitesiz priz veya fiş
Ucuz prizlerde iç metal parçalar ince ve yaylanma özelliği zayıftır. Fiş yuvaya tam oturmaz, temas yüzeyi küçülür ve o küçük yüzeyden büyük akım geçmeye çalışır.
Eskimiş yuva
Yıllarca fiş takılıp çıkarılan bir priz, yayını kaybeder. Fişin gevşek durduğu her priz ısınmaya adaydır.
Çoklu priz zinciri
Çoklu prize takılan başka bir çoklu priz, hepsinin tek bir noktadan beslenmesi demektir. Özellikle ısıtıcı ve elektrikli soba gibi cihazlarda bu düzen tehlikelidir.
Alüminyum iletken
Çok eski tesisatlarda alüminyum kablo kullanılmış olabilir. Alüminyum, bakıra göre daha çok genleşir ve bağlantı noktaları zamanla gevşer.
Uyarı İşaretleri
- Priz ya da fiş elle dokunulamayacak kadar sıcak.
- Priz çevresinde sararma veya kararma.
- Plastikte erime, deformasyon.
- Fiş takarken kıvılcım.
- Yanık ya da "sıcak plastik" kokusu.
- Fişin yuvada gevşek durması.
Bu belirtilerden biri bile varsa o prizi kullanmayı bırakın.
Ne Yapmalısınız
- Prize bağlı cihazın fişini çekin.
- Mümkünse o hattın sigortasını indirin.
- Prizi sökmeye çalışmayın; içerideki ısınmış bağlantı ile temas riskli olabilir.
- Aynı gün ustaya baktırın.
Sadece Prizi Değiştirmek Yeter mi?
Çoğu zaman yetmez. Isınan bağlantının ucundaki kablo da kararmış ve iletkenliği düşmüş olur. Doğru yöntem, kararmış kısmı kesip temiz iletkene inmek ve yeni prizi oraya bağlamaktır. Sadece priz gövdesini değiştirmek, sorunun birkaç ay sonra geri dönmesi demektir.
Önlem
- Yüksek güçlü cihazları (ısıtıcı, fırın, klima) çoklu prizden değil, doğrudan duvar prizinden besleyin.
- Çoklu prizleri üst üste bağlamayın.
- Yıllanmış, gevşemiş prizleri beklemeden yenileyin.
- Kalitesiz ve çok ucuz prizlerden kaçının; fiyat farkı küçüktür, sonucu büyüktür.
Priz ve anahtar yenileme, en hızlı biten işlerden biridir; ertelemeye değmez.